عمادالدوله، مسجدی تاریخی در کرمانشاه

مسجد عمادالدوله در کرمانشاه

در ایران مساجد زیادی هست که تعدادی از آن ها به خاطر جذابیت های معماری همیشه در چشم هستند و گردشگران زیادی دارند. یکی از این مساجد تاریخی مسجد عمادالدوله کرمانشاه است که قدمت آن به زمان قاجاریه برمی گردد، مسجدی جذاب که به خوبی تاریخ و فرهنگ سرزمینمان ایران را به نمایش گذاشته است. در ادامه الی گشت را همراهی کنید تا از معماری و طراحی این مسجد بیشتر بدانید.

مطالب مرتبط:
سراب صحنه، منطقه ای خوش آب و هوا در کرمانشاه
طاق بستان کرمانشاه یادگار ارزشمند ساسانیان

در سفر به جای جای دنیا عمارت های تاریخی زیادی را می بینید که هر کدام از آن ها هویت و تاریخ آن سرزمین را به تصویر کشیده اند و خود به تنهایی گویای روزگار گذشته آن شهرند. در بیشتر شهرهای ایران مساجد تاریخی زیبایی دیده می شوند که طراحی متفاوت آن ها خبر از دوره های تاریخی مختلف آن ها و عقاید مذهبی ساکنان پیرامونش می دهد. اسم کرمانشاه که می آید خیلی از ما یاد آثار معروفی مثل طاق بستان و کتیبه بیستون می افتیم، آثاری که در میراث جهانی یونسکو قرار دارند اما این دیار تاریخی آثار جذاب زیادی دارد، کافیست کوله بار سفر بندید و دل به دیدن آثار طبیعی و تاریخی این ناحیه بسپارید تا کرمانشاه را بهتر از قبل بشناسید. در استان کرمانشاه آنقدر مساجد تاریخی از دوره های مختلف وجود دارد که با بازدید از آن ها معماری دوره های مختلف  در مقابل چشمانتان نمایان می شوند. یکی از باشکوه ترین و زیباترین مساجد این استان مسجد عمادالدوله است که امروز در بازار شهر کرمانشاه قرار دارد و ساختش به ۱۵۰ سال قبل برمی گردد. در ساخت این مسجد هنر معمار و روح معنوی آنچنان هنرمندانه با هم ترکیب شده که مطمئنا دلتان می خواهد ساعت ها خیره به طراحی مسجد شوید و هنر هنرمندان دوره قاجار را با دقت بیشتری به تماشا بنشینید. همین که وارد حیاط می شوید مسجدی چهار ایوانه به همراه یک مناره را می بینید که بخش های دیگری مثل صحن، ایوان، شبستان و … آن را کامل تر و جذاب تر کرده اند.

حیاط مسجد تقریبا ۳۰ در ۲۴ متر است و در گرداگردش حجره ها و ایوان های زیادی ساخته شده است. با ورود به حیاط بوی تاریخ و آرامش این فضای معنوی را کاملا حس می کنید و  با دیدن حوض مستطیلی و زیبا در جلوی سردر مسجد مطمئنا دلتان می خواهد جایی در کنار حوض بنشینید و مدت ها معماری حجره های اطراف را تماشا کنید. این حوض که در میانه صحن مسجد قرار دارد  در سال های اخیر ساخته شده و در زیر آن هم زیرزمینی قرار دارد. برای ورود به شبستان اصلی باید به ایوان بخش جنوبی صحن بروید، ایوانی که در مقایسه با دیگر ایوان های مسجد از همه بلندتر و البته جذاب تر است. انگار معماران در طراحی این قسمت از مسجد نهایت هنر خود را به کار برده اند تا اینجا را از همه قسمت های مسجد زیباتر و چشم نوازتر کنند. تماشای بادقت تزئینات این ایوان را از دست ندهید گوشه ای بایستید و دقایقی مبهوت هنر هنرمندان آن زمان شوید و روح هنر دوستتان را راضی کنید. کفپوش این ایوان از سنگ مرمر است و روی کاشی کاری های ایوان کتیبه ای به چشم می خورد که اسم پادشاه وقت و تاریخ ساخت مسجد بر روی آن است.

در ضلع پشتی این ایوان درگاهی هست که کافیست از آن عبور کنید تا به شبستان مستطیلی شکل برسید. این شبستان ۱۴ ستون آجری دارد که طاق و گنبد بر روی آن است. دیوارهای این قسمت از مسجد فقط آجرکاری ساده است و تزئینات خاصی ندارد اما گنبد جانبی محراب که در همینجا قرار دارد تزئینات چشم نوازی شده است. به قسمت میانی ضلع جنوبی شبستان که بروید محرابی را می بینید که کاشی کاری هایش جالب توجه است. در اینجا ستون هایی با مقطع های مربعی هست که با بریده شدن گوشه هایش به شکل هشت ضلعی های زیبا درآمده اند. سنگ مرمری زیبا کف مسجد را پوشانده و وجود روزنه هایی در راس شبستان، مسجد را با نور طبیعی روشن کرده است.  به قسمت شمالی صحن مسجد که بروید ایوانی کوتاه را می بینید که در بالای آن برج ساعت زیبایی وجود دارد. در قسمت غرب و شرق این ایوان کوتاه دو ایوان دیگر هم هست که قرینه بودن آن ها جذابیت خاصی را به وجود آورده است. در پیرامون این ایوان ها چیزی که بیشتر از همه به چشم می خورد وجود حجره های گوناگون است که کاشی کاری های جذاب آن ها را در خور تحسین کرده اند. در کتیبه ای که در ایوان جنوبی مسجد است این طور آمده که هزینه های ساخت این مسجد را شخصی به اسم عمادالدوله که در آن زمان حاکم کرمانشاه بود تقبل کرده  برای همین هم اسم مسجد، عمادالدوله شده است.

برای رفتن به داخل این مسجد دو راه وجود دارد یا می توانید از ورودی اصلی مسجد استفاده کنید که در راسته زرگرها ست و یا می توانید از راسته بزازان بروید. یکی از جنبه های مهم این مسجد این است که در آن دروازه ای از حضرت امام علی قرار دارد که ارزش و احترام خاصی را به این مسجد بخشیده است. این دروازه که قدمت آن به زمان صفویان برمی گردد به دروازه «بقای شاه نجف» معروف است و باعث شده که اینجا نسبت به مساجد اطرافش نمازهای جماعت باشکوه تری داشته باشد. یکی دیگر از جنبه هایی که باعث رونق و شهرت این مسجد شده موقعیت خوب آن است که درست در مرکز کرمانشاه و در کنار بازار سنتی قرار دارد. در ساخت این مسجد باارزش به جنبه های مختلفی مثل فرهنگ، اقتصاد، اصول اعتقادی، رونق کسب و کار و … توجه شده و همه این مسائل دست به دست هم داده تا شاهد مسجدی باشیم که معماری پایدارش آن را هر چه باشکوه تر کرده است.