فاتح پور سیکری، عمارتی با شکوه در آگرا

سفری متفاوت به امپراتوری مغول در هند

در بخشی از منطقه آگرا شهری به نام فاتح پور سیکری قرار دارد که زمانی پایتخت شکوفای امپراتور مغولی به نام اکبر بوده است. این شهر در سال ۱۵۸۵ به دلیل نزدیکی آن به منطقه راجاپوتانا (Rajputana) و کمیابی آب در آن، متروکه شد. پایتخت دوباره به آگرا انتقال یافت و شهر مانند یک شهر روح زده در طول دوران قدیم به حال خود رها شد. نام فاتح پور سیکری در بسیاری از موارد، فتح‌آباد ذکر شده است و از کلمه فتح به معنای پیروزی ریشه گرفته است. هدف از ساخت این شهر این بود که اکبر قصد داشت تا از صوفی بزرگی به نام شیخ سلیم چیشتی (Sheikh Salim Chishti) تقدیر کند و به همین دلیل نیز تمامی مجموعه بناهای این شهر به دور مقبره این فرد ساخته شده‌اند. امروزه این شهر به‌عنوان یکی از بهترین نمونه‌های حفظ شده از معماری دوران مغول در هند شناخته می‌شود. در ادامه لیستی از مکان‌های دیدنی‌ که باید در فاتح پور سیکری آنها را ببینید، به شما معرفی خواهیم کرد. در ادامه با الی گشت همراه باشید.

مطالب مرتبط:
مادایا پرداش قلب هندوستان بزرگ
هندوستان، سرزمین شکوه باستانی و معماری
  1. بلند دروازا (Buland Darwaza)

نام بلند دروازا در زبان اردو به معنای دروازه بزرگ و باشکوه است و دقیقا شرایط این سازه را نشان می‌دهد. این بنا ارتفاعی ۵۴ متری از سطح زمین دارد و در سال ۱۶۰۱ و به دستور امپراتور اکبر و برای بزرگداشت فتح گجرات توسط او بنا گشته است. معماری این دروازه بسیار منحصربه ‌فرد و هنرمندانه بوده و نحوه ساخت آن نیز بسیار درخشان و ویژه است. بلند دروازا از سنگ‌آهک قرمز رنگ ساخته شده است و تزئینات آن نیز از جنس مرمر و گرانیت کنده‌ کاری شده هستند. بر روی کتیبه اصلی این دروازه می‌توان متنی فارسی را با این مضمون یافت: «عیسی، فرزند مریم گفت که جهان پلی برای عبور است، خانه‌ای در آن نسازید. کسی که یک روز امیدوار باشد، ممکن است برای ابدیت امیدوار بماند ولی دنیا بیش از یک ساعت ماندگار نیست. آن را به عبادت سپری کنید زیرا باقی آن مشخص نخواهد بود.» این نوشته‌ها نشان‌ دهنده وضعیت مذهبی موجود در دوران امپراتور بزرگ مغول است.

buland-darwaza
  1. دیوان خاص (Diwan-I-Khas)

دیوان خاص یا سالن مخاطبان خصوصی یکی از جذاب ‌ترین سالن‌های سخنرانی در شهر فاتح پور سیکری است. نفیس ‌ترین مورد مربوط به این بنا را می‌توان برج مرکزی آن دانست که با نام تخت سلطنت نیلوفر آبی نیز شناخته می‌شود. این ستون مثال بارزی از جزئیات زیبا و مهارت بالا در حکاکی و سنگ ‌تراشی است. ستون یاد شده، بار سقف مسیری که چهارگوشه طبقه اول را به یک سکوی دایره‌ای متصل می‌سازد  را به دوش می‌کشد. این سکوی دایره ‌ای در حقیقت جایگاهی ویژه برای امپراتور اکبر بوده است. این سالن برای شرایطی که امپراتور، افراد خاص  و رهبران مذهبی را احضار می‌کرده است، طراحی شده است.

diwan-i-khas
  1. کاخ جدابای (کاخ مریم الزمانی)

این کاخ که با نام کاخ مریم الزمانی (Mariam-uz-Zamani) نیز شناخته می‌شود، مکانی برای اقامت ملکه مغول‌ها به نام جدابای (Jodhabai) بوده است. قصر جدابای به‌عنوان حرم امپراتور نیز شناخته می‌شد و سایر همسران او در آن زندگی می‌کردند. درهرحال این بنا یکی از مهم ‌ترین بناهای موجود در شهر بوده و دارای معماری‌ حیرت ‌انگیز و زیبایی است. معماری این بنا آمیزه ‌ای از سبک راجا پوتانا (Rajputana) هندی و سبک معماری اسلامی مغول‌ها است. دلیل این امر این است که جدابای از نسل راجپوت‌های هندی (Rajput) و قبیله آمر (Amer) در جای پور بوده است.

jodha-bai-palace
  1. مقبره شیخ سلیم چیشتی

اساسا مقبره شیخ سلیم چیشتی، مهم ‌ترین ساختمان موجود در این مجموعه کاخ‌ها است و در بازه زمانی بین سال‌های ۱۵۸۰ تا ۱۵۸۱ ساخته شده است. ساختمان این بنا از سنگ مرمر حکاکی شده ساخته شده است و یکی از بهترین نمونه‌های کنده‌ کاری هنرمندانه سنگ در دوران قرون ‌وسطای هند به‌حساب می‌آید. معماری این بنا را می‌توان در بین سبک‌های معماری هندی و مغولی پیدا کرد. این بنا از همه جهات با سنگ‌های مرمری که پر از کنده ‌کاری‌های پیچیده هستند و جلیس (Jaalis) نامیده می‌شوند، پوشیده شده است. این مقبره متعلق به یک صوفی به نام سلیم چیشتی است که در کوهپایه‌های نزدیک شهر زندگی می‌کرده است. در طول دورانی که این شهر پر از سکنه بوده است، این مکان به‌عنوان یکی از مراکز اصلی جریان صوفی گری در هندوستان مطرح بوده است.

tomb-of-sheikh-salim-chisti
  1. مسجد جامع

مسجد جامع توسط اکبر و تحت نظارت و راهنمایی سلیم چیشتی ساخته شد. این سازه به شکل مستطیل بوده و از ماسه ‌سنگ‌های قرمز رنگ ساخته شده است. داخل این مسجد مزین به محراب‌های کنده‌ کاری شده بسیار زیبایی است که یکی از برترین نشانه‌های معماری دوران مغول در هند هستند و نشان ‌دهنده انتقال معماری اسلامی به این کشور و تلفیق آن با سبک معماری هندوها است.

jama-masjid
  1. پنج محل

پنج محل یک بنای ۵ طبقه است که در یک شکل هرم گونه بنا شده‌اند و ۱۷۶ ستون بار آن‌ها را به دوش می‌کشد. در گذشته این ستون‌ها به ‌واسطه شبکه‌های سنگی کنده‌ کاری شده یا اصطلاحا جالی (Jaali) به یکدیگر متصل شده بودند که هدف از این کار، حفاظت از محیط حضور بانوان (بخش زنانه) در داخل این بنا بوده است. تمامی این ستون‌ها از جنس ماسه ‌سنگ ساخته شده‌اند و به‌صورت پیچیده‌ای کنده ‌کاری شده‌اند. این بنا همچنین با نام بادگیر نیز شناخته می‌شود و استخر مقابل بنا نیز با نام تلالو آنوپ (Anoop Talav) نامیده می‌شده است. اصلی‌ترین کاربری این بنا، تفریح و سرگرمی بوده است و از آن برای اجرای مراسم‌هایی مانند اجرای نمایش، اجرای موسیقی و رقص‌های محلی استفاده می‌شده است.

در شهر پر از کاخ فاتح پور سیکری تعداد زیادی از بناهای مهم دیگر وجود دارند و بناهای یاد شده تنها تعدادی از مهم‌ترین موارد این شهر هستند که دیدن آن‌ها در فاتح پور سیکری برای گردشگران یک ضرورت به ‌حساب می‌آید. بدون شک این شهر یکی از پر بازدیدترین شهرهای استان اوتار پرداش (Uttar Pradesh) است. استفاده از تورهای دارای راهنما برای دیدن از این پایتخت باشکوه دوران مغول‌ها در هند نیز می‌توانند یک تجربه عالی برای درک عمق تاریخی موجود در این منطقه باشد.

panch-mahal

نظر خودتان را ارسال کنید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد